ΑΡΧΙΚΗ

Τρίτη, 23 Οκτωβρίου 2012

ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ 2013



Ο Δεκέμβριος 2012 ξεκινά με βροχερό κατά διαστήματα καιρό, γρήγορα όμως από τις 3-4 του μήνα ο καιρός βελτιώνεται και έτσι θα κυλήσει σχεδόν μέχρι να κλείσει το πρώτο του δεκαήμερο, χωρίς κάτι το αξιόλογο.
Μεταβολή αναμένεται στις αρχές του δεύτερου δεκαημέρου, με κακοκαιρία με βροχές και χιόνια το διάστημα 12-13/12.
Ακολουθεί περίοδος μη παρατήρησης, που αντιστοιχεί στις ημερομηνίες από14 έως19/12.
Κακοκαιρία αναμένεται στις 20 του Δεκέμβρη, με βροχές και χιόνια στα ορεινά και κορύφωση αυτής περί τις 22-23 του μήνα, όπου τα χιόνια αναμένεται να κάνουν την εμφάνισή τους και σε πιο χαμηλά υψόμετρα. Εν συνεχεία, αναμένεται σχετική βελτίωση του καιρού, χωρίς όμως να απουσιάζουν διαστήματα βροχών.
Νέα επιδείνωση του καιρού θα σημειωθεί παραμονές του νέου έτους 30-31/12, με πτώση της θερμοκρασίας και τα χιόνια να ξανακάνουν την εμφάνισή τους ακόμη και σε ημιορεινές περιοχής της ανατολικής χώρας .
                    ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ 2013
Ο Ιανουάριος ξεκινά με τον ίδιο χειμωνιάτικο καιρό και πολλές εναλλαγές αναμένονται τις αμέσως επόμενες μέρες, με συχνές βροχές και καταιγίδες, αλλά και ενδιάμεσα διαστήματα με βελτίωση.
Πιο έντονα φαινόμενα θα έχουμε από τις 5 του μήνα μέχρι και τις 9, με θυελλώδεις ανέμους. (υπάρχει δε πιθανότητα για χιονιά αυτό το διάστημα αν υπερισχύσει βόρειο ρεύμα στη περιοχή, αλλιώς έντονες βροχοπτώσεις κατά διαστήματα) .
Βελτίωση εν συνεχεία του καιρού και μέχρι τις 13 του μήνα δε φαίνεται κάτι το αξιόλογο.
Για το διάστημα που αντιστοιχεί στις ημερομηνίες 14/1 - 21/1/2013 δεν έχει γίνει παρατήρηση.
Από τις 23 του μήνα, αναμένεται σημαντική επιδείνωση του καιρού στη περιοχή, με μεγάλη πτώση της θερμοκρασίας και διαδοχικές κακοκαιρίες. Κορύφωση των φαινομένων θα έχουμε το διάστημα από 27-31/1, με τα χιόνια να φθάνουν σε πεδινές παραθαλάσσιες περιοχές, έχοντας μάλιστα μεγάλη διάρκεια και ένταση .
Ο Φεβρουάριος ξεκινά με ύφεση των φαινομένων. Πιθανότητα για υποτροπή και πάλι του καιρού, με τοπικές χιονοπτώσεις 4 με 6 του μήνα. Βελτίωση εν συνεχεία και μέχρι τις 11 του μήνα δεν φαίνεται κάτι το αξιόλογο .
Ακολουθεί διάστημα μη παρατήρησης που αντιστοιχεί στις ημερομηνίες από 12 έως 18 του μήνα.
Βροχερός θα είναι κατά διαστήματα ο καιρός, το διήμερο 19-20 /2.
Αμέσως μετά μεγάλη κακοκαιρία (χιονιάς) αναμένεται να ενσκήψει στη περιοχή. Έτσι, απ τις 21 του μήνα, σταδιακά ο καιρός αρχίζει να βαραίνει σημαντικά .Το τριήμερο 24-25-26 /2, χιονοπτώσεις θα κάνουν την εμφάνιση τους μέχρι και τα παραθαλάσσια τμήματα της ανατολικής Στερεάς, με πιθανότητα μάλιστα να έχουν ιδιαίτερη σφοδρότητα. Και για τις υπόλοιπες όμως μέρες του μήνα, χειμωνιάτικος θα παραμείνει καιρός, με τα ίδια φαινόμενα κατά διαστήματα, καθώς και μεγάλες παγωνιές.
ΑΝΟΙΞΗ 2013
Ο Μάρτης ξεκινά και αυτός με χειμωνιάτικο καιρό και σε συνέχεια των προηγούμενων κακοκαιριών, με κρύα και παγερούς βοριάδες.
Βελτίωση του καιρού αναμένεται περί τις 5 και μέχρι τις 10 του μήνα . Κρύο, βροχές και χιόνια στα ψηλότερα θα έχουμε πάλι το διάστημα 11-13 /3.
Ακολουθεί περίοδος μη παρατήρησης, που αντιστοιχεί στις ημερομηνίες 14 - 19/3.
Βροχερός καιρός 21-22/3 .
Επιδείνωση του καιρού με κρύα και αρκετά φαινόμενα, το διάστημα από τις 24 έως και το τέλος του μήνα. Υπάρχει δε περίπτωση, παρά το προχωρημένο της εποχής, ο καιρός να μας εκπλήξει με την χειμερινή διάθεση του. Το διάστημα 28-30/3 αυξημένη πιθανότητα για χιονιά μέχρι και τα πεδινά.
Ο Απρίλιος φαίνεται να είναι πολύ βροχερός, κατά περιόδους. Αρκετές βροχές και κρύα το πρώτο πενθήμερο του μήνα. Ακολουθεί βελτίωση του καιρού μέχρι τις 10/4 περίπου.
Επιδείνωση εν συνεχεία του καιρού κι έτσι από τις 11-13/4 αναμένονται βροχές καταιγίδες .
Ακολουθεί διάστημα μη παρατήρησης, που αντιστοιχεί στις ημερομηνίες από 14-20 του μήνα.
Το τελευταίο δεκαήμερο του Απριλίου πολλά νερά, κατά περιόδους . Συνεχείς οι κακοκαιρίες το διάστημα αυτό, με έντονες καταιγίδες και χαμηλές πολύ, για την εποχή, θερμοκρασίες. Καθόλου απίθανο για χιόνια στα ορεινά.
Ο Μάιος ξεκινά με απότομη βελτίωση του καιρού και μεγάλη άνοδο της θερμοκρασίας .
Πάνω από τα κανονικά για την εποχή θα κινηθεί θερμοκρασιακά το δεύτερο δεκαήμερο του μήνα. Αναμένεται δηλαδή σχεδόν καλοκαιρινός ο καιρός, για μεγάλο χρονικό διάστημα.
Αλλαγή με πτώση της θερμοκρασίας και βροχές κατά περιόδους, θα έχουμε το διάστημα 21-25/5. Καλός και πάλι για το υπόλοιπο του μήνα, με ενισχυμένους όμως ανέμους .
ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ 2013
Ιούνιος. Καλοκαιρία με ενισχυμένο αρκετά το μελτέμι τις πρώτες μέρες του μήνα. Πιθανότητα για πρώιμο σχετικά καύσωνα στο διάστημα 8-13/6.
Ακολουθεί περίοδος μη παρατήρησης του καιρού, που αντιστοιχεί στις ημερομηνίες από 14-22/6.
Ζεστή αρκετά και η τελευταία βδομάδα του μήνα .
Ιούλιος. Αίθριος και αρκετά ζεστός, καθ όλη σχεδόν τη διάρκεια του πρώτου δεκαημέρου.
Ακολουθεί περίοδος μη παρατήρησης, που αντιστοιχεί στις ημερομηνίες από 11-19/7.
Χωρίς κάτι το αξιόλογο και το τρίτο δεκαήμερο του μήνα αυτού, με αυξημένη πιθανότητα για ζέστες.
Αύγουστος. Με υψηλές θερμοκρασίες ξεκινά ο τελευταίος μήνα του καλοκαιριού, αμέσως μετά όμως τα μέσα του μήνα ο καιρός αρχίζει να γίνεται αρκετά άστατος, με συχνές καλοκαιρινές μπόρες, ειδικά το διάστημα 17-22/8 .
Δροσερός και με αρκετά ενισχυμένο μελτέμι για το υπόλοιπο του μήνα.
ΓΕΝΙΚΕΣ ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ
Η παρατήρηση των σημαδιών του καιρού έγινε το διάστημα 14-25/8/2012, από τα Νέα Στύρα Ευβοίας και η πρόβλεψη του καιρού αφορά τις εξής περιοχές : Ανατολική Στερεά, Βορειοανατολική Πελοπόννησο, Αττική, Εύβοια, Σποράδες, Βόρειες Κυκλάδες.
Να τονίσουμε ότι η παρατήρηση των Μερομηνίων, που είναι η πρακτική μέθοδος πρόγνωσης του καιρού και πραγματοποιείται από ανθρώπους της υπαίθρου εδώ και χιλιάδες χρόνια, έχει ως πρωταρχικό σκοπό να δώσει την γενική τάση του καιρού που θα επικρατήσει για το χρονικό διάστημα που ξεκινάει από την παρατήρηση των φαινομένων και ολοκληρώνεται σε 12 μήνες.
Σε ό,τι αφορά τη παρούσα προσπάθεια, να τονίσω για άλλη μία φορά ότι το όλο εγχείρημα είναι καθαρά ερασιτεχνικό, που γίνεται όμως με μεγάλο μεράκι εδώ και αρκετά χρόνια .
Να ευχαριστήσω όλους τους φίλους που συμπαραστέκονται και προτρέπουν κάθε χρόνο προς την όλο και μεγαλύτερη προσπάθειά μου για πιο συγκεκριμένη αποτύπωση των σημαδιών σε ακριβείς ημερομηνίες.
Έτσι έγινε και φέτος, με όλο το ρίσκο για αστοχίες που ελλοχεύει αυτός ο τρόπος, μιας και, όπως έχουμε ξανά αναφέρει, τα Mερομήνια δεν μπορούν να αποτελέσουν ασφαλή μέθοδο πρόβλεψης καιρικών συνθηκών και πόσο μάλιστα να υπoκαταστήσουν τις επιστημονικές προγνώσεις του καιρού.
Παρατηρητής : Τσούλης Δημήτρης
http://www.karystiapress.gr
Αναρτήθηκε από στις

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Εγγραφή σε: Σχόλια ανάρτησης (Atom)

Χαλβάς σπιτικός - Μία συνταγή της Αρκαδίας



Υλικά1 φλιτζάνι τσαγιού ελαιόλαδο
2 φλιτζάνια τσαγιού ψιλό σιμιγδάλι
3 φλιτζάνια τσαγιού ζάχαρη
4 φλιτζάνια τσαγιού νερό
1 φλιτζάνι τσαγιού μαύρη σταφίδα
1 κουταλιά σούπας κανέλα
1 φλιτζάνι τσαγιού καρύδια κοπανισμένα
ΕκτέλεσηΣε βαθιά κατσαρόλα βάζουμε το λάδι και, όταν κάψει, ρίχνουμε το σιμιγδάλι και ανακατεύουμε με ξύλινη κουτάλα συνεχώς μέχρι να 'καβουρντιστεί'. Προσθέτουμε την κανέλα και, χαμηλώνοντας τη φωτιά, ρίχνουμε το νερό, στο οποίο προηγουμένως έχουμε διαλύσει τη ζάχαρη. Συνεχίζουμε το ανακάτεμα χωρίς διακοπή, έως ότου ο χαλβάς ξεκολλήσει τελείως από την κατσαρόλα και δεν έχει καθόλου υγρασία. Λίγο πριν τον βγάλουμε από τη φωτιά, ρίχνουμε τη σταφίδα. Τον βάζουμε σε φορμάκια και τον σερβίρουμε πασπαλισμένο με ζάχαρη, κανέλα και κοπανισμένα καρύδια.
Πηγή συνταγής: το βιβλίο 'Παραδοσιακές Συνταγές της Αρκαδίας' της Θηρεσίας Κοντογιάννη, 2η έκδοση, Εκδόσεις 'Μαϊνάς', 1999
άπό

Σκόρδο σπορά φύτεμα καλλιέργεια


Τα σκόρδα είναι φυτά βολβώδη, πολυετή και ανήκουν στην οικογένεια των λειριοειδών. Καλλιεργούνται για τούς βολβούς τους, οι οποίοι βρίσκουν μεγάλη χρησιμοποίηση στη μαγειρική ή παρασκευή ειδικών δροσιστικών τροφών.
Τα φύλλα διαφέρουν απ' εκείνα των κρεμμυδιών, γιατί είναι ποιό σπαθωτά και ποιό στενά και στριμμένα. Τα άνθη είναι λευκά και στη κορυφή του καυλού σχηματίζουν σφαιρικό σκιάδιο. Κάθε κεφάλι αποτελείται από 8-12 σκελίδες, εκ των οποίων οι εξωτερικές είναι μεγαλύτερες από τις εσωτερικές και ποιό καυτερές.

Τα σκόρδα ευδοκιμούν σε χώματα ελαφρά, όχι πολύ υγρά, προ πάντων στραγγερά και γόνιμα. Στα βαριά και σφικτά εδάφη, πού κρατούν πολλή υγρασία, σαπίζουν η δίδουν μικρά κεφάλια, στα δε πολύ ξηρά και άγονα ή απόδοσης των είναι μηδαμινή και ή γεύσης των γίνεται εξαιρετικά καυτερή.
Η καλλιέργεια γίνεται αποκλειστικώς με βολβίδια (σκελίδες) είτε, πολύ σπανίως, με σπόρους. Στα θερμά μέρη ή φυτεία αυτών, εκτελείται κατά "Οκτώβριο-Νοέμβριο, τα δε ψυχρά και ορεινά κατά Φεβρουάριο- Μάρτιο. Το ίδιο γίνεται και για τον πολλαπλασιασμό με σπόρο. Για την απόκτηση καλής φυτείας, πρέπει από κάθε κεφάλι σκόρδου, να διαλέγονται τα εξωτερικά και χονδρά βολβίδια, τα όποια και μόνο να χρησιμοποιούνται, τα δε μικρά και λεπτά να απορρίπτονται.
Αυτά φυτεύονται σε βραγιές και κατά γραμμές 20-25 πόντους, η μία της άλλης, επ’ αυτών δε, κατά διαστήματα 12 -15 πόντους και σε βάθος 2-3 πόντους, το πολύ. Σε περίπτωση συγκαλλιέργειας φυτεύονται ως μπορτούρες στα σαμάρια των βραγιών, των ποτιστικών αυλακών, είτε ανάμεσα στα μαρούλια, στα σπανάκια κλπ.
Για κάθε στρέμμα απαιτούνται πέντε πλεξούδες η 1500-1800 κεφάλια περίπου.
Η προετοιμασία του εδάφους πρέπει να γίνεται καλή, με 2-3 σκαψίματα και σπάσιμο των βώλων, ώστε το χώμα να τρίβεται εντελώς. Επίσης και ή λίπανσης πρέπει να είναι ή κατάλληλη.
Η κοπριά αποτελεί άριστο λίπασμα, σε ποσό 2-2.500 οκάδες στο στρέμμα, πρέπει όμως να είναι εντελώς χωνευμένη και να χρησιμοποιείται πολύ προ της φυτείας. Μαζί με συμπληρωματικά φωσφοροκαλιοΰχα χημ. λιπάσματα (0-12-6) δίδει πολύ καλλίτερα αποτελέσματα. Από τα σύνθετα χημ. λιπάσματα αξιοσύστατος είναι ό τύπος 4-10-10, σε ποσό 50-60 οκάδ. στο στρέμμα. Κατά προτίμηση χρησιμοποιούνται σκέτα, σε χώματα με οργανικές ουσίες η οπωσδήποτε σφικτά.
Η καλλιέργεια των σκόρδων με σπόρο, δεν είναι πρακτική, γιατί χρειάζονται δύο έτη για να δώσουν κεφάλια, δηλαδή, το πρώτο έτος θα παραχθούν μικρά βολβίδια, τα όποια θα ξαναφυτευτούν για ν' αποδώσουν το επόμενο έτος. Επίσης δε πολλαπλασιασμός αυτός, με σπόρο, δεν δίδει τις επιθυμητές ποικιλίες.
Σε όλες τις περιπτώσεις, τα σκόρδα, κατά την διάρκεια της βλαστήσεώς τους, πρέπει να βοτανίζονται και να σκαλίζονται 1-2 φορές, ιδίως στην αρχή, και να ποτίζονται εφ’ όσον μόνον υπάρχει μεγάλη ξηρασία. Όταν πλησιάζει ή ωρίμανση και αρχίσουν να κιτρινίζουν τα φύλλα, τότε δένονται στη κορυφή, είτε στρίβονται για να σταματήσει ή βλάστηση και να γίνουν τα κεφάλια χονδρότερα, ή ακόμη και για να επισπευτεί ή πρωιμότης των.
Η συγκομιδή αρχίζει κατά Μάιο-Ιούνιο αναλόγως των ποικιλιών και του τόπου. Πρέπει να γίνεται μετά την τέλεια αποξήρανση των φύλλων, αλλιώς όταν είναι πρόωρη, τα κεφάλια δεν διατηρούνται και σαπίζουν πολύ γρήγορα στην αποθήκη.
Τα σκόρδα αφού ξεριζωθούν με το χέρι η με λισγάρι, δένονται σε πλεξούδες ανά 50- 100 κεφάλια και αφήνονται μερικές ήμερες στον ήλιο για να χάσουν μέρος της υγρασίας τους. Κατόπιν αναρτώνται σε ξηρή και ευάερη αποθήκη μέχρις ότου διατεθούν. Μια καλή απόδοσης σκόρδων φθάνει 8-12 φορές μεγαλύτερη από το χρησιμοποιηθέν ποσό της φυτείας.

Ποικιλίες.
Οι κυριότερες ποικιλίες των σκόρδων, οι οποίες και συχνότερα συναντώνται στην καλλιέργεια είναι:
-Σκόρδα κοινά. Ταύτα κάνουν κεφάλια μέτρια στο μέγεθος με πολλές και σφικτές σκελίδες, συνήθως ο-λίγο κυρτές. Είναι ποικιλία ανθεκτική και μάλλον όψιμη.
-Σκόρδα ολόλευκα. Ταύτα γίνονται χονδρότερα των προηγουμένων και με σκελίδες ποιό σαρκώδεις. Οι εσωτερικές και εξωτερικές φλούδες είναι χαρακτηριστικώς κάτασπρες. Είναι ποικιλία εκλεκτή και πρώιμη
-Σκόρδα τεράστια. Τα κεφάλια αυτών αποκτούν τεράστιο όγκο (10—15 πόντους διάμετρο) με ολίγες σκελίδες, αλλά ή κάθε μία αντιστοιχεί μ' ένα ολόκληρο σκόρδο κοινό. Πρόκειται περί εξαιρετικής ποικιλίας, ελάχιστα όμως καλλιεργούμενης
-Σκόρδα στρογγυλά χονδρά. Ταύτα αποκτούν κεφάλια χονδρά και σχεδόν στρογγυλά , με σαρκώδεις σκελίδες ελάχιστα καυστικές .
-Σκόρδα σχιστά. Ταύτα χαρακτηρίζονται από τις σκελίδες όποιες είναι πολύ χαλαρές μεταξύ των η μάλλον όλως διόλου χωριστές. Είναι γλυκύτερα από τα άλλα σκόρδα και αποτελούν άλλο είδος

Ασθένειες. Οι συνηθέστερες αρρώστιες των σκόρδων είναι:
Η σκωρίαση
Παρουσιάζεται στα φύλλα σαν πολυάριθμα και πυκνά στίγματα σκουρόξανθα, τα όποια εμποδίζουν τη κανονική λειτουργία της βλαστήσεως. Προλαμβάνεται με 2-3 ψεκάσματα βορδιγαλείου πολτού (1 οκά θειικός χαλκός με 1 οκά ασβέστη σε 100 οκάδες νερό).




Η σήψης των βολβών
Είναι ένας μικρός μύκητας, ό όποιος ζει συνήθως ως σαπρόφυτο, αλλά κάποτε προσβάλλει τα σκόρδα και κρεμμύδια, όπου αναπτύσσεται σε παράσιτο. Παρουσιάζεται ως μαύρη μούχλα μεταξύ των λεπίων των βολβών. Ευνοείται σε πολύ υγρά εδάφη και εκεί πού γίνεται χρήσης φρέσκης κοπριάς. Για τα σκόρδα είναι επικίνδυνη αρρώστια. Θεραπευτικό μέσο δεν υπάρχει, παρά αποφυγή των αίτιων πού τη προκαλούν, είτε αλλαγή της καλλιέργειας για 3-4 χρόνια.

Από τα έντομα, οι σοβαρότεροι εχθροί είναι ό κρεμμυδοφάγος και ή μηλολόνθη, οι όποιοι προσβάλλουν τούς βολβούς. Καταπολεμούνται με άρσενικούχα δολώματα από αραβόσιτο ή πίτυρα, είτε με παγίδες.

Πηγή: Πρακτικός οδηγός του λαχανόκηπου-Παράρτημα «Γεωργικού δελτίου» μηνός Ιανουαρίου 1940
άπό

Η ρόκα και το αδράχτι

Από το μαλί μέχρι το πλέξιμο.
Η απασχόληση της γυναίκας με τη φροντίδα να μετατρέψει το μαλί σε κλωστή είναι πανάρχαια. Ο Ηρόδοτος αναφέρει το εξής περιστατικό: Ηρόδοτος Τερψιχόρη
οἳ μὲν δὴ ὄπισθε εἵποντο• ἣ δὲ ἐπείτε ἀπίκετο ἐπὶ τὸν ποταμόν, ἦρσε τὸν ἵππον, ἄρσασα δὲ καὶ τὸ ἄγγος τοῦ ὕδατος ἐμπλησαμένη τὴν αὐτὴν ὁδὸν παρεξήιε, φέρουσα τὸ ὕδωρ ἐπὶ τῆς κεφαλῆς καὶ ἐπέλκουσα ἐκ τοῦ βραχίονος τὸν ἵππον καὶ στρέφουσα τὸν ἄτρακτον.
Το γνέσιμο

Η ρόκα και το αδράχτι

Το αδράχτι με τη σφοντίλα

Το τσικρίκι

Ανέμη
Το άντιασμα
Μια άλλη ασχολία των γυναικών ήταν το Άντιασμα. Έμπήγαν στο έδαφος μικρά παλούκια και περνούσαν το νήμα από το ένα στο άλλο για να το ξεμπερδέψουν. Για τα παιδιά, που έβρισκαν τη χαρά τους να βλέπουν τις γυναίκες μαζεμένες να αντιάζουν το νήμα, απαγορεύονταν να περάσουν από πάνω. Έλεγαν πως αν περάσεις πάνω από το αντί θα συμβεί κάτι κακό. το πίστευαν και κείνες μάλλον γιατί όσες φορές το κάναμε μας έβαζαν να κάνουμε την αντίστροφη πορεία και έτσι εμείς ξαναπερνούσαμε πάνω από το Αντί.
http://www.delino.gr/
ΤΟ ΓΝΕΣΙΜΟ
του Γιάννη Σαντάρμη
-Πάρε, βαβά, τη ρόκα σου τη βαριοξομπλιασμένη
κι αρμάτωσε την με μαλλί και γνέσε την τουλούπα
και στρίψε γνέμα ολόψιλο, γνέμα χοντράδι φκιάσε.
Άλλοι αρματώνουν πρόβατα και γίδια με κουδούνια,
άλλοι αρματώνουν με σκουτιά πανώρια το κορμί τους,
αλλά η μανιά τη ρόκα της την ξύλινη αρματώνει
με μια τουλούπα κάτασπρη, παχιά-παχιά κι αφράτη.
Κάθεται η γριά στο πρόσπιτο, στο πετροπέζουλο όξω,
όξω στη μέρα τη λαμπρή και στη χρυσή λιακάδα,
κι έχει τη ρόκα στο πλευρό με τα πολλά πλουμίδια,
που στην κορφή τη σταυρωτή, στα γυρισμέν' αυτιά της
στέκεται η αρμάτα το μαλλί, στέκεται η τουλούπα,
καλόπλυτη στη ρεματιά, ξασμένη στο λανάρι.
Αρμέει της τούφας τη νουρά, τραβάει τη σκαμαγγέλα
κι όλο τ' αδράχτι στρίβοντας με το χοντρό σφοντύλι
γνέθει το πρόβιο το μαλλί και κλώθει τ' αρνοπόκι
κι είναι μακρόινο το μαλλί, λαγάρα αφρόχιονη είναι.
Μήτε βολεί την το σκαμνί, μήτε και το πεζούλι.
-Παράτα το προσκάμνι, γριά, το πετροπέζουλο άσε,
κάτσε ψηλά στο κούτσουρο, για να γυρνάς τ' αδράχτι,
να ‘ναι οι απλωσιές σου ξέμακρες, τρανές οι οργιές σου να 'ναι
και κάθε σου γνεσιά σαν το δικό σου μπόγι.
Απ' την τουλούπα του μαλλιού κι από τη ρόκα απάνω,
κρουστό-κρουστό κι ολόστριφτο το γνέμα κατεβαίνει,
άλλο λιανό, άλλο ψιλό, ψιλότερο άλλο ακόμα,
σαν της αράχνης την κλωνά που χύνεται ολόισια,
κι άλλο αφράτο κι ανάπαλο κι άλλο χοντρομπουλίδι,
όμοιο θαρρείς σαν άντερο, λες σχοινολίταρο ίδιο.
Κι όταν μακραίνει η απλωσιά κι όταν και το σφοντύλι
βαρεί και χάμου ακουμπά, βαρεί και χάμου κρούει,
το γνέμα ολοτυλίγεται στο ξύλινο τ' αδράχτι
και του χοντραίνει την κοιλιά και το κορμί του γύρα.
-Βαβά, πώς γνέθεις το μαλλί, πώς το γυρνάς τ' αδράχτι
και το σφοντύλι πώς σβαρνάς μέχρι το χώμα κάτου,
το γνέμα μιαν οργιά το πας, μια οργιά το κατεβάζεις,
χοντρό το φκιάνεις κάποτε, ψιλό πότε το στρίβεις.
-Χοντρό για υφάδι φκιάνω το, ψιλό για το στημόνι.
Για τήρα οι δρούγες στιβανιά, τήρα σωρό τ' αδράχτια,
μπέλες δρούγες και καψάλες, λάγια αδράχτια και σίβα.
Πάει η γιαγιούλα κι έρχεται και κουβαλάει ποκάρια,
πάνε οι τουλούπες στη σειρά, τ' αδράχτια στην αράδα
και το τραγούδι πάει κι αυτό το 'να ξοπίσω απ' τ' άλλο,
τραγούδι για το γνέσιμο, τραγούδι για τη ρόκα.
-Ρόκα μου, βάστα το μαλλί, σφοντύλι, στριφογύρνα
και γνέστε, χεροδάχτυλα, πολλές τις δρούγες κάντε,
να πάρω το μακρίδι τους, το γνέμα τους να πάρω,
να κάτσω στη φωτιά κοντά, πιο εκεί με τα νυχτέρια,
να πλέξω μπόλκα πλουμιστή να χύνεται στην πλάτη,
να φκιάσω κορμοφάνελες και μάλλινα τσουράπια,
να κάτσω και στον αργαλειό το βαριοσκαλισμένο
να υφάνω στρώσια του σπιτιού, του κρεβατιού χεράμια,
στο νοικοκύρη σάρικα, να 'χει πυκνό το φλόκο,
φέρμελες στους λεβέντες μου, στις κόρες μου σεγκούνες,
καμίσια για τις νύφες μου, για τους γαμπρούς σελάχια
και σπαργανήθρες μαλακές για τα παιδιά της νάκας.
Τέτοια η βαβούλα τραγουδά, τέτοια η βαβούλα λέει
κι όλο κρατεί τη ρόκα της κι όλο γυρνά τ' αδράχτι
κι όλο γνέθει τ' άσπρο μαλλί και στρίβει τ' ώριο γνέμα.
Γλωσσάρι
ανάπαλο, το = νήμα αφράτο, όπως το μαλλί της απάλας (τούφας), όχι πολύ στριμμένο, ίσια που να σμίξει η κλωστή κατά το γνέσιμο, γνεσμένη με αδράχτι - δρούγα προς τα πάνω, όχι με το αδράχτι προς τα κάτω, δημιουργείται δε χοντρό νήμα για βελέντζα ή κουβέρτα, συμπαμπαλο.
απλωσιά, η = μήκος νήματος τόσο, όσο φθάνει το χέρι της γνέστρας απλωμένο απ' την τουλούπα της ρόκας ή της δρούγας ως τ' αδρά­χτι, όταν ακουμπά χάμω.
άρματα, η = εφοδιασμός της ρόκας με μαλλί, εξοπλισμός, πλήρης στολή.
αρματώνω = τοποθετώ μαλλί στη ρόκα με σκοπό να γνεσθεί, εξοπλίζω, ντύνω.
αρνοπόκι, το = το σύνολο του μαλλιού από το κούρεμα του αρνιού, που μοιάζει σαν ρολό.
βολεί = ευκολύνει, προσφέρεται, έχει διάθεση χρόνου.
γνέθω = μεταβάλλω το μαλλί ή το βαμπάκι σε νήμα με το χέρι ή με μηχανή, κλώθω.
δρούγα (νήματος), η = το περιτυλιγμένο νήμα στ' αδράχτι, αδράχτια, άρπαγμα.
κλώθω = φτιάχνω νήμα, περιστρέφοντας μαλλί.
κλωνά, η = κλωστή, νήμα, κλωνιά.
κορμοφάνελα (ανδρική), η = φανέλα μάλλινη ή βαμπακερή, που φοριέται μέσ' από το πουκάμισο και έρχεται σε επαφή με τη σάρκα, φθάνοντας πιο κάτω απ' τη μέση, σαρκοφανέλα, μεσοφανέλα, κατασάρκι.
λαγάρα, η = άριστης ποιότητας πρόβιο μαλλί με μεγάλη και μακριά τρίχα, που κάνει δυνατό νήμα, μαΐσιο, σούμα, μακρίδι, μακρυμαλλίδι, σκλίδα.
λανάρι, το = όργανο από 4 σανίδες, σε σχήμα παραλληλόγραμμο, που η επάνω σανίδα έχει σειρές από μεταλλικά δόντια για το ξάσιμο του μαλλιού.
μανιά, η = γιαγιά, βαβά.
μπέλα, η = άσπρη.
μπόλκα, η = γυναικεία ζακέτα, είδος ελαφρού επενδύτη, με μανίκια και γιακά που φθάνει ως τους γοφούς.
νάκα, η = ελαφριά βρεφική κούνια, με πέτσινη βάση, μήκους ενός μέτρου και πλάτους 80 εκατοστών, κατά μήκος δε των μεγα­λύτερων πλευρών της είναι προσαρμοσμένοι 2 ξύλινοι άξο­νες, ισομεγέθεις μ' αυτές, στις άκρες των οποίων προσδένο­νται 2 μακριά σχοινιά ή λουριά, που χρησιμεύουν για φόρτω­ση ή κρέμασμα της κούνιας στην πλάτη ή στο ζώο, ανεμόκουνα.
ξασμένη, η = λαναρισμένη.
ποκάρι, το = το σύνολο του μαλλιού από το κούρεμα του προβάτου, που μοιάζει σαν ρολό.
σάρικα, η = μακριά φλοκοτή κάπα, φλοκάτα.
σεγκούνα, η = γυναικείος επενδύτης (επανωφόρι), με ή χωρίς μανί­κια, που φθάνει κάτω από τις γάμπες, σάρκα.
σελάχι, το = ζώνη ανδρική της μέσης, δερμάτινη ή υφαντή ή πλεκτή, που αποτελείται από 3-5 φύλλα για την τοποθέτηση αντικει­μένων, κεμέρι, σελαχλίκι.
σίβο, το = αυτό που έχει σταχτοκαφέ σκούρο χρώμα.
σκαμαγγέλα, η = τουλούπα μαλλιού ή βαμβακιού, σκαμάγγι, τούφα.
σπαργανήθρα, η = βρεφικό μικρό χεράμι ή μικρή μαντανία, σπάργα­νο.
στημόνι, το = νήμα από μακρόινο μαλλί, στριφτό, λεπτό και ισόπαχο, για να περνά στο χτένι και στα μιτάρια και να μην κόβεται, σαν τεντωθεί, τοποθετείται δε κατά μήκος του αργαλειού κι ανάμεσα του πλέκεται λοξά το υφάδι.
σφοντύλι, το = στρογγυλό, ημισφαιρικό, συμμετρικό βαρίδι, με μια τρύπα στη μέση και στο επάνω μέρος μ' ένα μικρό τσιγκέλι (τσινί) ή μια εγκοπή (κόκα ή γκάγκα ή δοντιά ή θηλιά), για το στερέωμα του νήματος, που τοποθετείται στο κάτω μέρος του αδραχτιού, με σκοπό να επιταχαίνει την περιστροφή του, κατά το γνέσιμο.
σχοινολίταρο, το = σχοινί.
φέρμελη, η = ανδρικό πολυτελές γιλέκο από μάλλινο δίμιτο νήμα, έχει μανίκια ριγμένα στις πλάτες που φθάνουν παρακάτω από τη μέση, πισωγέλεκο.
χεράμι, το = υφαντό από πρόβιο μαλλί, ελαφριά κουβέρτα, που χρη­σιμοποιείται ως στρώμα και ως σκέπασμα, τσόλι.
χοντρομπουλίδι, το = χοντρό νήμα.
http://fthiotikos-tymfristos.blogspot.gr