*-*

Κυριακή, 2 Νοεμβρίου 2014

Η ΠΟΡΤΟΚΑΛΙΑ

Η ΠΟΡΤΟΚΑΛΙΑ
 Η πορτοκαλιά είναι είναι από τα αγαπημένα εσπεριδοειδή της ελληνικής γης καθώς την ευννοεί ιδιαίτερα το μεσογειακό κλίμ - See more at: http://praktikesidees.gr/v2/khpos/portokalia/#sthash.cubjtAgo.dpuf
 Η πορτοκαλιά είναι είναι από τα αγαπημένα εσπεριδοειδή της ελληνικής γης καθώς την ευννοεί ιδιαίτερα το μεσογειακό κλίμ - See more at: http://praktikesidees.gr/v2/khpos/portokalia/#sthash.cubjtAgo.dpuf
 Η πορτοκαλιά είναι είναι από τα αγαπημένα εσπεριδοειδή της ελληνικής γης καθώς την ευννοεί ιδιαίτερα το μεσογειακό κλίμ - See more at: http://praktikesidees.gr/v2/khpos/portokalia/#sthash.cubjtAgo.dpuf
Δέντρο αειθαλές που ζει πολλά χρόνια (πολυετές). Συγγενεύει με την κιτριά, τη νεραντζιά, τη λεμονιά, τη μανταρινιά. Η πορτοκαλιά δεν αντέχει σε πολύ χαμηλές θερμοκρασίες, το πολύ μέχρι και 4 βαθμούς υπό το μηδές, για το λόγο αυτό καλλιεργείται σε τροπικές, υποτροπικές και εύκρατες περιοχές με ήπιο χειμώνα. Είναι μικρό δέντρο που φτάνει σε ύψος τα 8 μέτρα και σπάνια τα ξεπερνά. Ο κορμός της είναι λείος και ίσιος, οι ρίζες της πλούσιες, θυσανωτές που δεν φτάνουν όμως σε μεγάλο βάθος.
Ποικιλίες
Υπάρχουν διάφοροι τρόποι να ξεχωρίσει κάποιος τις ποικιλίες πορτοκαλιάς μεταξύ τους. Ένας από αυτούς, τις κατηγοριοποιεί σε 4 ομάδες:
Ομφαλοφόρες: στο σημείο απέναντι από τον ποδίσκο (κοτσάνι) ο φλοιός των πορτοκαλιών δημιουργεί πτυχές και  μοιάζει με ένα μεγάλο ή μικρό εξόγκωμα, που ονομάζεται ομφαλός. Η σάρκα τους είναι τραγανή, τα κουκούτσια απουσιάζουν εντελώς ή είναι πολύ λίγα, συνήθως η φλούδα είναι χοντρή και διαχωρίζεται εύκολα από τη σάρκα του καρπού.
 Έχουν πλούσια και ευχάριστη γεύση, πιο γλυκιά από αυτήν των κοινών πορτοκαλιών και είναι συνήθως μεγαλύτερα σε μέγεθος από αυτά. Για το λόγο αυτά τα ομφαλοφόρα πορτοκάλια θεωρούνται περισσότερο κατάλληλα για επιτραπέζια κατανάλωση, καθώς ο χυμός τους έχει μια ελαφρά ξινή γεύση λόγω της παρουσίας της λιμονίνης (ωστόσο, πολλοί στύβουν και για χυμό τα ομφαλοφόρα). Τα πιο διαδεδομένα ομφαλοφόρα πορτοκάλια είναι οι ποικιλίες:
- Washington Navel (Ουάσινγκτον Νάβελ ή Μέρλιν): τα γνωστά μας Μέρλιν είναι η περισσότερο καλλιεργούμενη ποικιλία στην Ελλάδα. Τα Μέρλιν κόβονται από Νοέμβριο και ως Μάρτιο, είναι μεγάλα και σφαιρικά, χωρίς κουκούτσια, με μεγάλο ομφαλό και έντονα πορτοκαλί χρώμα φλούδας. Η σάρκα είναι ευχάριστη και τραγανή, με ιδιαίτερο άρωμα αλλά αν τα στύψουμε δε βγάζουν πολύ χυμό.

- Navelina (Ναβελίνα):επιλέγουμε την ποικιλία αυτή αν θέλουμε πρώιμα πορτοκάλια ή αν στο σημείο που θα φυτέψουμε το ‘’δέρνουν’’ οι αέρηδες, καθώς αντέχει στους ανέμους περισσότερα από άλλες πορτοκαλιές. Κόβουμε τα πορτοκάλια από τον Οκτώβριο και ως τον Ιανουάριο. Η φλούδα είναι λεία, με μικρό ομφαλό, το μέγεθος του καρπού είναι μέτριο προς μεγάλο και το σχήμα του ελαφρά ωοειδές. Σε σχέση με τα Μέρλιν έχουν κάπως λιγότερο γλυκιά γεύση αλλά μας δίνουν περισσότερο χυμό και δεν έχουν κουκούτσια. Να θυμόμαστε πως Οκτώβριο και Νοέμβριο, ενώ έχουν ωριμάσει οι καρποί και μπορούν να καταναλωθούν, το χρώμα της φλούδας παραμένει ακόμα ελαφρά πράσινο ενώ με την πάροδο του χρόνου γίνεται κοκκινοπορτοκαλί
- New Hall (Νιου Χολ): ισχύουν τα ίδια με τη Ναβελίνα, όσον αφορά την πρωιμότητα (το πρώτο πορτοκάλι που θα βρούμε στην αγορά), την ανθεκτικότητα στους ανέμους, το μέγεθος του καρπού και το χρώμα στα πορτοκάλια που πρωτοωριμάζουν. Με πολύ γλυκιά και ευχάριστη γεύση, είναι ιδανικό πορτοκάλι για επιτραπέζια χρήση.
Κοινά πορτοκάλια:
Τα χαρακτηριστικά της ομάδας αυτής είναι πως η συγκομιδή ξεκινά 1-2 μήνες πιο αργά από τα ομφαλοφόρα, η σάρκα των πορτοκαλιών έχει ξανθό χρώμα, υπόξινη γεύση και συνήθως έχουν αρκετά κουκούτσια, χωρίς ομφαλό. Είναι κατάλληλα περισσότερο για χυμό, παρά για επιτραπέζια χρήση.
- Salustiana (Σαλουστιάνα): τα πορτοκάλια αυτά ωριμάζουν από τα τέλη Νοεμβρίου και μετά. Είναι μέσου μεγέθους, με φλούδα μετρίου πάχους και χρώμα τυπικό πορτοκαλί. Η σάρκα τους είναι μαλακή με ελάχιστα ή καθόλου κουκούτσια και η γεύση τους γλυκιά και ευχάριστη ενώ δίνουν πλούσιο χυμό. Κατάλληλη ποικιλία για χυμό και επιτραπέζια χρήση.
- Valencia (Βαλέντσια): είναι η πιο όψιμη πορτοκαλιά, δηλαδή τα πορτοκάλια ωριμάζουν από Μάρτιο-Απρίλιο και οι καρποί παραμένουν στο δέντρο ως τον Σεπτέμβριο, κάποιες φορές όμως (σε δροσερές περιοχές) ως και τον Νοέμβριο! Είναι ανθεκτικά δέντρα στις δύσκολες περιβαλλοντικές συνθήκες και στις ιώσεις. Το πορτοκάλι αυτό έχει μεσαίο μέγεθος, επίμηκες προς σφαιρικό σχήμα, παχύ και χοντρό φλοιό, ελάχιστα κουκούτσια με ευχάριστη και υπόξινη γεύση. Αν δε μαζευτούν οι καρποί την άνοιξη, το καλοκαίρι ξαναπαίρνουν ένα ελαφρύ πράσινο χρώμα, χωρίς όμως αυτό να σημαίνει πως δεν μπορούν να καταναλωθούν. Τα στύβουμε για χυμό αλλά τρώγονται και νωπά.
- Κοινά ελληνικά: με κάποια δυσκολία θα βρούμε στα φυτώρια και παλιές ελληνικές ποικιλίες κοινών πορτοκαλιών, όπως το Κοινά Άρτας, Χανιών, Σπάρτης κ.α. Τα πορτοκάλια αυτά έχουν χοντρή και ανώμαλη φλούδα, είναι μικρότερα από τα ομφαλοφόρα και καθώς έχουν πολλά κουκούτσια και κάπως ξινή γεύση, κάνουν περισσότερο για χυμό παρά για νωπή επιτραπέζια χρήση. Ωριμάζουν από τέλη Νοεμβρίου και μετά.
Αιματόσαρκα πορτοκάλια (αλλιώς, Σαγκουίνια):
Δεν έχουν ομφαλό και μοιάζουν αρκετά με τα κοινά πορτοκάλια. Η βασική τους διαφορά με τα κοινά είναι πως λόγω της παρουσίας ανθοκυανών έχουν κόκκινο χρώμα στο φλοιό, στη σάρκα και στο χυμό τους, ιδιαίτερα στις πιο κρύες περιοχές. Πρόκειται για μεσαίου μεγέθους πορτοκάλια, σχήματος σφαιρικό προς ελλειψοειδές, με καθόλου ή λίγα κουκούτσια και δίνουν πλούσιο χυμό αν τα στύψουμε. Λόγω κλιματικών παραγόντων, κάποιες φορές ο κόκκινος χρωματισμός δεν είναι ομοιόμορφος σε όλη την έκταση του καρπού, κάτι όμως που δεν πρέπει να μας ανησυχεί.
Επιλέγουμε μια από τις ποικιλίες Moro (Μόρο), Tarocco (Ταρόκο) ή Γουρίτσης. Με αυτή τη σειρά ωριμάζουν και το πορτοκάλια των ποικιλιών αυτών, με την Μόρο να ξεκινάει από τον Δεκέμβριο.
Γλυκόχυμα πορτοκάλια:
Είναι διάφορες ποικιλίες που όλες μαζί τις ονομάζουμε ‘’Ντόλτσο’’. Πολύ δύσκολα θα κερδίσουν την προτίμησή μας, γιατί ναι μεν έχουν πλούσιο χυμό και είναι γλυκά πορτοκάλια (η περιεκτικότητα σε κιτρικό οξύ είναι πολύ μικρή), ωστόσο έχουν αδιάφορη ως άνοστη γεύση και χαμηλή περιεκτικότητα σε βιταμίνη C.
Μικρές αλλά σημαντικές πληροφορίες
- Το δέντρο ‘’Calamondine (Καλαμοντίν)’’ δεν είναι πορτοκαλιά αλλά υβρίδιο μεταξύ ενός είδους μανταρινιάς με είδος κουμ-κουάτ και ονομάζεται επιστημονικά Citrofortunella microcarpa. Έχει μικρότερο μέγεθος από την πορτοκαλιά (ύψους 3-5μ.) και οι καρποί του που μοιάζουν με το πορτοκάλι χρησιμοποιούνται κυρίως για να δίνουν άρωμα σε φαγητά και λικέρ. Είναι κατάλληλο είδος για καλλιέργεια σε γλάστρα.
- Αν δεν έχουμε κήπο ή διαθέσιμο χώρο σε αυτόν, μπορούμε να καλλιεργήσουμε την πορτοκαλιά σε μεγάλη γλάστρα αλλά πάντα σε απευθείας έκθεση στον ήλιο ενώ θα απαιτηθούν πιο συχνά και πιο αυστηρά κλαδέματα. Για το σκοπό αυτό αγοράζουμε από το φυτώρια δέντρα που το σημείο εμβολιασμού τους δεν απέχει πολύ από τη μπάλα χώματος (λιγότερο από 50-60εκ., ρωτάμε σχετικά στα φυτώρια).
Πολλαπλασιασμός

Γίνεται με εμβολιασμό της επιθυμητής ποικιλίας σε ένα ανθεκτικό υποκείμενο-σπορόφυτο.Αν έχουμε παλιό δέντρο από πορτοκαλιά, λεμονιά ή μανταρινιά, μπορούμε να κόψουμε τους μεγάλους βραχίονες στο σημείο της διασταύρωσης με τον κεντρικό κορμό και να εμβολιάσουμε με εμβόλιο που θα πάρουμε από ένα άλλο, ενήλικο και απόλυτα υγιές δέντρο πορτοκαλιάς, που θα έχει την ποικιλία που επιθυμούμε. Η μέθοδος αυτή όμως, απαιτεί κάποιες γνώσεις και εμπειρία για να έχει επιτυχία.{πηγή}


Εκτός όμως από το ότι είναι νόστιμα, τα πορτοκάλια περιέχουν επίσης πολλά απαραίτητα για τον οργανισμό μας θρεπτικά συστατικά, όπως βιταμίνη Α, Β1 και C. Ένα πορτοκάλι, μας προμηθεύει με σχεδόν το 100% της συνιστώμενης ημερήσιας πρόσληψης σε βιταμίνη C.
Επίσης τα πορτοκάλια είναι μια καλή πηγή αμινοξέων, βήτα-καροτένιου, φολικού οξέως, πηκτίνης, καλίου, ασβεστίου, σιδήρου, ιωδίου, φωσφόρου, μαγγανίου, νατρίου, χλωρίου και ψευδαργύρου. Ένα πορτοκάλι έχει πάνω από 170 διαφορετικά φυτοθρεπτικά συστατικά και περισσότερα από 60 φλαβονοειδή, τα οποία έχει αποδειχθεί ότι έχουν αντικαρκινική και αντιφλεγμονώδη δράση, αλλά και ισχυρές αντιοξειδωτικές ιδιότητες.
Ο συνδυασμός του υψηλού ποσοστού αντιοξειδωτικών (βιταμίνης C) και φλαβονοειδών στα πορτοκάλια, καθιστά το πορτοκάλι ως ένα από τα καλύτερα φρούτα, που συμβάλλει στην προώθηση της βέλτιστης υγείας.{πηγή}
 Προλαμβάνει τον καρκίνο
 Μειώνει τη χοληστερόλη
 Μειώνει την υψηλή πίεση του αίματος
 Καρδιαγγειακά οφέλη
 Καρδιαγγειακά οφέλη
 Ενισχύει το ανοσοποιητικό σύστημα
 Εμποδίζει τις πέτρες στα νεφρά
 Προστατεύει από μολύνσεις
 Η πορτοκαλιά είναι είναι από τα αγαπημένα εσπεριδοειδή της ελληνικής γης καθώς την ευννοεί ιδιαίτερα το μεσογειακό κλίμ - See more at: http://praktikesidees.gr/v2/khpos/portokalia/#sthash.cubjtAgo.dpuf

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Χαλβάς σπιτικός - Μία συνταγή της Αρκαδίας



Υλικά
1 φλιτζάνι τσαγιού
ελαιόλαδο
2 φλιτζάνια τσαγιού ψιλό σιμιγδάλι

3 φλιτζάνια τσαγιού ζάχαρη

4 φλιτζάνια τσαγιού νερό

1 φλιτζάνι τσαγιού μαύρη σταφίδα

1 κουταλιά σούπας κανέλα
1 φλιτζάνι τσαγιού καρύδια κοπανισμένα
ΕκτέλεσηΣε βαθιά κατσαρόλα βάζουμε το λάδι και, όταν κάψει, ρίχνουμε το σιμιγδάλι και ανακατεύουμε με ξύλινη κουτάλα συνεχώς μέχρι να 'καβουρντιστεί'. Προσθέτουμε την κανέλα και, χαμηλώνοντας τη φωτιά, ρίχνουμε το νερό, στο οποίο προηγουμένως έχουμε διαλύσει τη ζάχαρη. Συνεχίζουμε το ανακάτεμα χωρίς διακοπή, έως ότου ο χαλβάς ξεκολλήσει τελείως από την κατσαρόλα και δεν έχει καθόλου υγρασία. Λίγο πριν τον βγάλουμε από τη φωτιά, ρίχνουμε τη σταφίδα. Τον βάζουμε σε φορμάκια και τον σερβίρουμε πασπαλισμένο με ζάχαρη, κανέλα και κοπανισμένα καρύδια.
Πηγή συνταγής: το βιβλίο 'Παραδοσιακές Συνταγές της Αρκαδίας' της Θηρεσίας Κοντογιάννη, 2η έκδοση, Εκδόσεις 'Μαϊνάς', 1999
άπό

ΓΑΣΤΡΑ. ΕΝΑΣ ΦΟΡΗΤΟΣ ΦΟΥΡΝΟΣ.

Η γάστρα ήταν ένα απαραίτητο σκεύος της υπαίθριας ζωής. Πολύ λίγες
οικογένειες διέθεταν μόνιμους φούρνους στα ορεινά χωριά. Για να ψήσουν ψωμί ή φαγητό του φούρνου, έπρεπε να βρουν άλλο τρόπο. Η λύση ήταν ένας φορητός και γρήγορος φούρνος. Αυτό ήταν η γάστρα.

Η γάστρα αποτελείτο από μια ημισφαιρική χονδρή λαμαρίνα, που στο πάνω μέρος είχε μια λαβή για να μπορούν να τη σηκώνουν με το «ξυθάλι». Χαμηλότερα από τη λαβή είχε ένα μεταλλικό στεφάνι για να κρατάει τις ζεστές στάχτες και τ' αναμμένα κάρβουνα. Στη «γωνιά», η οποία αποτελείτο από «σίμαλες» πλάκες για να κρατούν την θέρμανση, άναβαν δυνατή φωτιά από λεπτά ξύλα για να κάνουν γρήγορη και δυνατή φλόγα και να δημιουργούν κάρβουνα πολύ γρήγορα.
Πάνω σε αυτήν τη φοβερή φωτιά τοποθετούσαν τη γάστρα, η οποία γινόταν κατακόκκινη από τη δυνατή φλόγα. Όταν η φωτιά κατέπαυε, οι νοικοκυρές καθάριζαν τη γωνιά, έβαζαν το στρογγυλό ταψί με το ψωμί ή το φαγητό, μετά τη γάστρα και ύστερα τα κάρβουνα και τις ζεστές στάχτες πάνω και γύρω στη γάστρα και εσφράγιζε το φορητό φούρνο.

Σε δύο η τρεις ώρες το φαγητό ή το ψωμί ήταν έτοιμο.
Η γάστρα ήταν ένας πρωτόγονος φορητός φούρνος. Τον έπαιρνες μαζί σου, τον φόρτωνες στο γαϊδουράκι ή στο μουλάρι μαζί με τα πενιχρά τρόφιμα και με το πιτσιρίκι κάπου-κάπου. Έτσι μπορούσες να ψήσεις ψωμί (απαραίτητο), πίτες κρέας, μπακλαβά και άλλα.

Η γάστρα μαζί με την πυροστιά , το ξυθάλι, ένα κακάβι με το καπάκι για πιάτο, ήταν τα βασικά σκεύη της υπαίθριας κουζίνας.
κεραμικός μαστραπάς
Περιττό να πούμε ότι το φαγητό είχε υπέροχη γεύση, γιατί η γάστρα εσφράγιζε καλά και κρατούσε μέσα τα υγρά και έψηνε πολύ σιγά.
Άλλα σκεύη της χωριάτικης μαγειρικής ήταν το τηγάνι, το ταψί (στρογγυλό), η χουλιάρα (κουτάλα), ο τέτζερης, ο μαστραπάς και άλλα. Καλή Όρεξη!...

πηγή

Το λίχνισμα... όπως τα παλιά χρόνια